นโยบายพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์

นโยบายพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์หากเป็นต้นไม้พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ไทยก็คงจะเป็น "ต้นอ่อน"ที่ยังต้องอาศัยเวลาในการฟูมฟักสักระยะหนึ่ง ความแข็งแกร่งของต้นไม้ในอุดมคติจึงจะเป็นไปได้ หากจะหล่อเลี้ยงต้นให้ได้ดี ก็คงต้องมีส่วนประกอบหลายอย่าง ที่จะเอื้ออำนวยให้ลำต้นเจริญเติบโตขึ้นได้ นับตั้งแต่สิ่งแวดล้อมที่เหมาะสม เช่น ปลูกในจุดที่รับแสงแดดได้อย่างเหมาะสม ไปจนถึงการใส่ปุ๋ยและรดน้ำตามสมควร หากจะทำทั้งหมดที่จำเป็นข้างต้น ผู้ปลูก หรือผู้ที่จะเก็บเกี่ยวผล ทั้งที่เป็นการออกลูกออกดอก หรือผล ที่จะทำให้ผู้ปลูกได้รับความสวยงามสมอารมณ์นั้น ก็คงต้องมีความตั้งใจที่จะทำเช่นนั้นให้ตลอดรอดฝั่ง โดยมีการเตรียมการและดำเนินการที่จำเป็นในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา หลายคนเรียกร้องให้รัฐบาลสร้างความชัดเจน ถึงนโยบายรัฐบาลเกี่ยวกับพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ ส่วนหนึ่งเพราะไม่มั่นใจว่ารัฐจะสนับสนุน ให้ผู้ประกอบการทำพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์อย่างจริงจัง อีกส่วนหนึ่งเพราะกิจกรรมจากภาครัฐที่ผ่านมา ส่งสัญญาณมาจากหลายจุดหลายกระแส หากจะยกตัวอย่างในอดีต ก็คงพอจะกล่าวได้ว่า เป็นปรากฏ การณ์คล้ายกับปี พ.ศ.2538 เมื่อเริ่มมีขบวนการพัฒนา "ไอที" อย่างเป็นกิจลักษณะ นำโดยการผ่านหลักการจากคณะรัฐมนตรี ให้หน่วยงานต่างๆ ยึดถือ "นโยบายเทคโนโลยีสารสนเทศแห่งชาติ" ไปปฏิบัติต่อ มาจนถึงทุกวันนี้ ประมาณ 5 ขวบปี เราก็พบว่า สังคมมีความเข้าใจไอทีในระดับหนึ่ง สังคมมีการดำเนิน กิจกรรมด้านไอทีไม่น้อย และหลายส่วนของสังคมสามารถใช้ไอทีในงานของ ตัวเองได้เป็นที่น่าพอใจ การพัฒนา ประเทศด้วยวิถี "นโยบายนำการปฏิบัติ" จึงเป็นวิธีการที่สำคัญ วิธีหนึ่ง เพื่อผลักดันให้สิ่งที่คนใน ชาติ เห็นว่า "สำคัญ" ต่อการพัฒนาในระยะยาว เกิดขึ้นอย่างจริงๆ จังๆ ไม่ใช่สัญญาลมๆ แล้งๆ จาก ข้าราชการ หรือ นักการเมือง หน้าใด มาถึง ปลายปี พ.ศ.2542 ที่ซึ่ง ทุกคน ต่างรอคอย "สหัสวรรษ" ใหม่ พร้อมกับ ปัญหา นานัปการ ที่เข้ามา โดยประชาชน แทบ ตั้งตัว ไม่ ติดก็มี "พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์", "อี-คอมเมิร์ซ", "อี-เมล์", "อี-บิสซิเนส", "อินเทอร์เน็ต" ฯลฯ เข้ามาคล้ายของเล่นชิ้นใหม่ หลายท่านอาจไม่ตระหนักหรือยังไม่ตระหนักว่า "พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์" จะมี นัยสำคัญต่อธุรกิจ อุตสาหกรรมการผลิตและบริการ ทั้งที่ค้าขายกันภายในประเทศและค้าขายทั่วโลก ผมคงไม่สามารถ "เน้น" มากไปกว่านี้ได้ ว่าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ เป็น "โอกาส" สำคัญ ในการ พลิกสถานการณ์ที่เรากำลังเพลี่ยงพล้ำในมรสุมเศรษฐกิจอันร้อนแรง การสร้างขีดความสามารถ ในการแข่งขันของประเทศไทยในระยะยาว การปรับโครงสร้างทางเศรษฐกิจที่พูดๆกันอยู่ จะเป็น สมการที่มี "พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์" เป็นปัจจัยทั่วโลกจะพูดถึง "พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์" ทั้งปี ในปี ค.ศ.2000 ทั่วทุกสาขาธุรกิจและอุตสาหกรรมจะเริ่มวิ่งเข้าสู่ "พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์"กันทั้งปีมากบ้างน้อยบ้างในปี ค.ศ.2000ในขณะเดียวกัน พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์จะเพิ่มแรงส่งให้ประเทศที่ได้เปรียบ และสร้าง แรงเฉื่อยในทาง อ้อมให้กับประเทศที่เสียเปรียบ ก่อให้เกิด "ช่องว่าง" และ "ความเหลื่อมล้ำ" ในระบบ การค้าโลกมากขึ้นทวีคูณ การเคลื่อนย้ายผลผลิตและบริการจากผู้ผลิตไปสู่ผู้ขาย และจากผู้ขายไปสู่ผู้บริโภคจะเปลี่ยนรูปโฉมไปมาก ในขณะเดียวกัน การบริโภคจะมีความสะดวกสบายมากยิ่งขึ้นจากผลพวงของเทคโนโลยีอินเทอร์เน็ต การใช้จ่ายจะ "สะพัด" มากขึ้นเป็นลำดับ ความซับซ้อนในระบบการค้าโลกจะมีทั้งซับซ้อนมากยิ่งขึ้น และง่ายดายมากขึ้น ในเวลาเดียวกัน บนความซับซ้อนและความง่ายดายนี้ ประเทศไทย ในปลายปี ค.ศ.1999 จึงได้เวลาที่จะนำ "กรอบนโยบายพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ ของประเทศไทย" ออกสู่สาธารณะก่อนจะเดินทางเข้าไปสู่สหัสวรรษหน้า